Cesta do pohádky
Bajki nie oferują dzieciom tylko rozrywki. Poprzez opowieści i ich bohaterów poznają odwagę, przyjaźń, zaufanie, rozczarowanie, miłość i zdradę. Przeżywają z postaciami ich przygody, a w bajkowych sytuacjach często znajdują wyjaśnienia tego, co dzieje się w ich własnym życiu.
📚 PROJEKTY LITERACKO-DRAMOWE DLA PRZEDSZKOLI
Bajki nie oferują dzieciom tylko rozrywki. Poprzez opowieści i ich bohaterów poznają odwagę, przyjaźń, zaufanie, rozczarowanie, miłość i zdradę. Przeżywają z postaciami ich przygody, a w bajkowych sytuacjach często znajdują wyjaśnienia tego, co dzieje się w ich własnym życiu.
Książka Cesta do pohádky pokazuje, jak połączyć wartościowy utwór literacki z metodami wychowania dramowego w pracy z dziećmi przedszkolnymi. Pedagogom oferuje sposób, jak z opowieści, bajki lub wiersza stworzyć przemyślany projekt literacko-dramowy pełen ruchu, rozmów, zabaw w role, pantomimy, tworzenia i wspólnego odkrywania.
🎭 GDY BAJKA ZAMIENIA SIĘ W PRZEŻYCIE
Dzieci nie tylko słuchają opowieści. Wchodzą w nią, przejmują role postaci, ruchem przedstawiają otoczenie, decydują o dalszym rozwoju wydarzeń i zastanawiają się, co czują lub czego potrzebują poszczególni bohaterowie. Utwór literacki staje się w ten sposób punktem wyjścia do rozmowy, twórczej zabawy i uczenia się opartego na własnym doświadczeniu.
Taki sposób pracy pomaga dzieciom lepiej zrozumieć opowieść, a jednocześnie tworzy bezpieczną przestrzeń do badania relacji międzyludzkich, emocji, problemów i różnych możliwości rozwiązań.
🌱 CO WSPIERAJĄ AKTYWNOŚCI LITERACKO-DRAMOWE?
• rozumienie słuchanej opowieści,
• słownictwo i zdolności komunikacyjne,
• wyobraźnię i twórcze myślenie,
• wyrażanie się poprzez ruch, głos i zabawę,
• rozpoznawanie i nazywanie emocji,
• empatię i dostrzeganie potrzeb innych,
• umiejętność współpracy w parze i w grupie,
• przestrzeganie zasad i zmienianie się podczas aktywności,
• cierpliwość i koncentrację,
• samodzielne podejmowanie decyzji i obronę własnego zdania,
• umiejętność szukania wielu rozwiązań,
• pewność siebie podczas występowania przed innymi.
🧩 JAK STWORZYĆ WŁASNY PROJEKT
Książka prowadzi pedagoga przez kolejne kroki poprzedzające realizację projektu literacko-dramowego. Zajmuje się doborem odpowiedniej literatury, pracą z tekstem, określaniem tematów, formułowaniem celów oraz wyborem metod i zabaw.
Pedagog dowie się, o czym myśleć podczas planowania, jak wybrać z obszerniejszej książki istotne fragmenty i jak zachować główną linię fabuły bez zbędnego komplikowania opowieści. Niektóre fragmenty można opowiedzieć własnymi słowami, inne zastąpić aktywnością, zabawą ruchową lub rozmową. Dzięki temu utwór literacki można dostosować do wieku, doświadczeń i aktualnych potrzeb grupy dzieci.
📖 CO ZAWIERA KAŻDY OPRACOWANY PROJEKT?
Przy konkretnych projektach pedagog znajdzie przejrzyście opracowane:
• wykorzystany utwór literacki,
• główne tematy opowieści,
• cele osobowościowe i społeczne,
• cele poznawcze,
• cele dramowe,
• zalecany czas trwania projektu,
• wykaz metod i zabaw,
• potrzebne pomoce,
• podział projektu na poszczególne lekcje,
• dokładny opis aktywności i pytań,
• spostrzeżenia z realizacji i reakcje dzieci,
• karty graficzne i plastyczne.
Pedagog zyskuje w ten sposób nie tylko ogólną inspirację, ale także konkretny materiał roboczy, według którego może zrealizować projekt lub dostosować go do własnej grupy.
🎬 METODY WYCHOWANIA DRAMOWEGO W PRAKTYCE
Książka wykorzystuje bogatą gamę metod, do których należą:
• zabawy ruchowe i przestrzenne,
• pantomima grupowa,
• żywe obrazy i rzeźby,
• krąg komunikacyjny,
• nauczyciel w roli,
• dziecko w roli,
• mowa zastępcza,
• udźwiękowienie otoczenia,
• praca z rytmem, głosem i instrumentami muzycznymi,
• oś postaw i podejmowanie decyzji,
• wewnętrzny głos postaci,
• praca w parach i grupach,
• pytania, refleksja i wspólna ocena.
Aktywności pozwalają włączyć także dzieci, które jeszcze nie czują się pewnie w wypowiadaniu się słowami. Mogą komunikować się ruchem, gestem, dźwiękiem, wyborem miejsca lub prostym wejściem do wspólnej zabawy.
🎠 PRZYKŁADOWY PROJEKT KOLOTOČ V AFRIKE
Jednym z zrealizowanych projektów jest Kolotoč v Afrike według utworu Václava Čtvrtka. Projekt jest podzielony na siedem lekcji, które można zrealizować w ciągu około dwóch tygodni.
Dzieci najpierw badają otoczenie jarmarku, wspólnie tworzą karuzelę, słuchają opowieści i za pośrednictwem nauczyciela w roli wchodzą do bajkowego świata. Podejmują decyzje na osi postaw, proponują rozwiązania, pantomimą przedstawiają środki transportu i z przedmiotów w klasie wspólnie budują statek.
Projekt rozwija współpracę, wzajemny szacunek, cierpliwość, umiejętność wyrażania własnego zdania i dostrzegania zdania innych. Jednocześnie łączy zabawę dramową z poznawaniem zwierząt, podróżowania, map, różnych krajów i kultur.
👩🏫 NAUCZYCIEL JAKO PRZEWODNIK PO OPOWIEŚCI
Pedagog w tym podejściu nie jest tylko czytelnikiem ani zadającym zadania. Staje się przewodnikiem, współgraczem, a czasem także jedną z postaci z bajki. Za pośrednictwem roli może przynieść dzieciom problem, zadać pytanie lub zachęcić je do wspólnego szukania rozwiązania.
Ważna nie jest doskonałość aktorska. Istotna jest gotowość wejścia z dziećmi do zabawy, wysłuchania ich pomysłów i pozostawienia im przestrzeni na własne decyzje. Książka może dodać odwagi także pedagogom, którzy dopiero zaczynają z wychowaniem dramowym.
🏫 ZASTOSOWANIE W PRAKTYCE
Publikacja jest przeznaczona przede wszystkim dla:
• nauczycielek i nauczycieli przedszkoli,
• wychowawców i asystentów nauczyciela,
• studentów pedagogiki przedszkolnej,
• prowadzących koła dramatyczne i czytelnicze,
• pracowników centrów zajęć pozaszkolnych,
• pedagogów specjalnych,
• bibliotekarzy przygotowujących programy dla dzieci,
• wszystkich, którzy pracują z dziećmi w wieku przedszkolnym.
Poszczególne zabawy można wykorzystać jako część dłuższego projektu lub samodzielnie, aby urozmaicić program. Poziom trudności, tempo i liczbę aktywności można dostosować do wieku dzieci, wielkości grupy i czasu, którym dysponuje pedagog.
💛 NERVUŠKA POLECA
Książkę Cesta do pohádky polecamy pedagogom, którzy chcą przenieść bajkę ze stron książki prosto do życia klasy. Nie oferuje tylko teorii – zawiera praktycznie sprawdzone projekty, konkretne lekcje, pytania, zabawy, pomoce oraz doświadczenia z pracy z dziećmi.
Jest doskonałą inspiracją dla nauczycieli, którzy lubią czytać, bawić się i szukają nowych możliwości wspierania dziecięcej wyobraźni, komunikacji, współpracy i rozumienia świata. Dzięki przejrzystej strukturze może pomóc zarówno doświadczonym pedagogom, jak i tym, którzy dopiero zaczynają z projektami literacko-dramowymi.
✍️ O AUTORCE
MgA. Jitka Míčková pracuje jako nauczycielka przedszkola i prowadzi koła dramatyczne dla dzieci przedszkolnych oraz uczniów pierwszego etapu szkoły podstawowej. Od 2016 roku działa jako wykładowczyni i autorka warsztatów edukacyjnych teatru Minor oraz przygotowuje warsztaty dla fundacji Post Bellum.
Jest założycielką i członkinią teatru Na háčku, który zajmuje się przedstawieniami dla dzieci przedszkolnych. Do poszczególnych inscenizacji tworzy także towarzyszące warsztaty dramowo-edukacyjne. Publikacja wynika więc z jej wieloletnich praktycznych doświadczeń z literaturą, teatrem, wychowaniem dramowym i pracą z dziećmi.
ℹ️ PODSTAWOWE INFORMACJE
Autorka: Jitka Míčková
Ilustracje: Zdeňka Voštová
Wydawnictwo: Portál, s. r. o.
Język: czeski
Tematyka: pedagogika przedszkolna, literatura, bajki, wychowanie dramowe i uczenie projektowe
Przeznaczona dla: pedagogów przedszkoli i innych pracowników pracujących z dziećmi w wieku przedszkolnym
Autor: Jitka Míčková
Wydawnictwo: Portál
Rok wydania: maj, 2019
EAN: 9788026214328
Liczba stron: 160
Oprawa: miękka
Język: czeski